زندگی نامه مارک زاکربرگ

مارک زاکربرگ یه کارآفرین خلاق، بیزنسمن موفق و یه آدم بشردوست تو دنیای تکنولوژیه. اون بیشتر به خاطر راه‌اندازی یکی از بزرگ‌ترین شبکه‌های اجتماعی دنیا یعنی فیسبوک معروفه و الان هم به عنوان رئیس، مدیر اجرایی و سهام‌دار اصلی این شرکت فعالیت می‌کنه.

مارک زاکربرگ کیست؟

مارک تو سال ۱۹۸۴ توی یکی از شهرهای نیویورک به دنیا اومد. خانواده‌ش یه زندگی مرفه و تحصیل‌کرده داشتن؛ باباش، ادوارد زاکربرگ، یه دندانپزشک بود که مطبش درست به خونه‌شون وصل بود، و مامانش قبل از به دنیا اومدن بچه‌ها، روانپزشک بود. از همون بچگی، مارک علاقه خاصی به کامپیوتر و برنامه‌نویسی داشت. جالبه بدونی که فقط ۱۲ سالش بود که یه برنامه پیام‌رسانی ساخت و اسمش رو گذاشت Zucknet.

بابای مارک عاشق این ایده شد و از Zucknet توی مطبش استفاده کرد. منشی با همین برنامه راحت بهش پیام می‌داد که مریض جدید اومده، بدون اینکه لازم باشه داد بزنه! حتی خانواده مارک هم از همین سیستم توی خونه‌شون برای ارتباط با همدیگه استفاده می‌کردن. از همون موقع مشخص بود که مارک قراره یه نابغه دنیای تکنولوژی بشه!

مارک زاکربرگ فقط به ساخت برنامه‌های کامپیوتری بسنده نکرد؛ اون و دوستاش توی طراحی و ساخت بازی‌های کامپیوتری هم دست داشتند. خودش درباره این تجربه می‌گفت: "من یه سری دوست هنرمند داشتم که طراحی می‌کردن، منم از اونا ایده می‌گرفتم و بازی می‌ساختم!"

علاقه شدید مارک به دنیای کامپیوتر باعث شد که خانواده‌اش یه معلم خصوصی براش بگیرن. دیوید نیومن هر هفته یه جلسه بهش درس می‌داد و مهارت‌های برنامه‌نویسی‌شو تقویت می‌کرد.

مارک بعداً تو آکادمی فیلیپس اکستر درس خوند، جایی که توی شمشیربازی استعدادش رو نشون داد و حتی کاپیتان تیم مدرسه شد. از طرف دیگه، توی ادبیات هم عالی بود و دیپلم ادبیات کلاسیک گرفت. اما با همه این‌ها، عشق اصلی‌ش همچنان کامپیوتر و برنامه‌نویسی بود. اون تو همون سال‌ها، با اینکه هنوز دبیرستانی بود، چند تا شرکت بزرگ مثل AOL و مایکروسافت سعی کردن استخدامش کنن، ولی اون همه پیشنهادها رو رد کرد!

بعد از فارغ‌التحصیلی از اکستر توی سال ۲۰۰۲، مارک توی دانشگاه هاروارد ثبت‌نام کرد. اما فقط دو سال بعد، تصمیم گرفت دانشگاه رو ول کنه تا کاملاً روی ایده بزرگش، یعنی فیسبوک، تمرکز کنه.

تو همون دوران دانشگاه، مارک به عنوان یه برنامه‌نویس بااستعداد توی موسسه Ivy League معروف شد. یکی از پروژه‌هایی که ساخت، CourseMatch بود؛ یه برنامه که به دانشجوها کمک می‌کرد بر اساس انتخاب واحد بقیه، کلاس‌های خودشونو انتخاب کنن.

اما برنامه‌ای که حسابی سروصدا کرد، Facemash بود! یه سایت که دو تا عکس از دانشجوها رو کنار هم می‌ذاشت و کاربران رأی می‌دادن که کدوم یکی جذاب‌تره!  البته این ایده کمی جنجالی شد و مدیریت دانشگاه خیلی زود جلوی فعالیتشو گرفت و سایتو بست! ولی همین تجربه‌ها، مقدمه‌ای برای ساخت فیسبوک شد.

در بحبوحه‌ی کار روی پروژه‌های قبلی، سه تا از هم‌کلاسی‌های مارک بهش پیشنهاد دادن که توی توسعه‌ی یه شبکه اجتماعی به اسم Harvard Connection همکاری کنه. این شبکه، یه سایت دوست‌یابی مخصوص دانشجوهای هاروارد بود که قرار بود بر اساس اطلاعاتشون کار کنه. مارک اول قبول کرد که باهاشون کار کنه، ولی خیلی زود کنار کشید و تصمیم گرفت به جای اون، روی ایده‌ی خودش یعنی فیسبوک تمرکز کنه.

البته این جدایی خیلی هم بی‌دردسر نبود! سال ۲۰۰۶، تیم Harvard Connection از مارک شکایت کرد و گفت که ایده‌ی فیسبوک رو از اونا دزدیده. مارک اولش این اتهام رو رد کرد، ولی بعد از لو رفتن یه سری پیام‌ها، مشخص شد که آگاهانه سعی کرده حق مالکیت اونا رو نادیده بگیره. در نهایت، برای اینکه قضیه رو فیصله بده، مجبور شد ۱.۲ میلیون سهم از فیسبوک + ۲۰ میلیون دلار نقدی به تیم Harvard Connection پرداخت کنه تا پرونده بسته بشه!

اما فیسبوک، بدون شک، یکی از بهترین ایده‌های مارک بود. اون و چند تا از دوستاش این وبسایت رو راه انداختن؛ جایی که کاربرا می‌تونستن پروفایل شخصی بسازن، عکس و متن آپلود کنن و با بقیه ارتباط بگیرن. جالب اینجاست که تا ژوئن ۲۰۰۴، اونا کل فیسبوک رو از یه اتاق کوچیک توی خوابگاه دانشگاه هاروارد مدیریت می‌کردن! 

انصراف مارک از دانشگاه هاروارد

همون سال، مارک تصمیم گرفت از هاروارد انصراف بده و شرکتش رو به پالو آلتو، کالیفرنیا منتقل کنه. تا پایان سال ۲۰۰۴، فیسبوک تونسته بود یک میلیون کاربر جذب کنه! اما اتفاق بزرگ‌تر سال بعد افتاد؛ ۲۰۰۵، وقتی که شرکت Accel Partners با یه سرمایه‌گذاری ۱۲.۷ میلیون دلاری به فیسبوک قدرت و سرعت بیشتری داد. اون موقع، این پلتفرم فقط برای دانشجوهای Ivy League در دسترس بود، ولی کم‌کم به روی بقیه کالج‌ها، دبیرستان‌ها و حتی مدارس بین‌المللی هم باز شد. نتیجه؟ تا دسامبر ۲۰۰۵، فیسبوک بیش از ۵.۵ میلیون کاربر داشت!
مارک تو این سال‌ها کلی پیشنهاد وسوسه‌کننده برای فروش فیسبوک گرفت، از جمله از یاهو، اما اون هیچ‌کدوم رو قبول نکرد و تصمیم گرفت روی گسترش سایت و ارتقای بیشترش تمرکز کنه.

ازدواج مارک زاکربرگ و پریسیلا چان

مارک تو دوران دانشگاه با پریسیلا چان، یه دانشجوی پزشکی چینی-آمریکایی، آشنا شد و بعد از سال‌ها رابطه، درست یک روز بعد از عرضه اولیه سهام فیسبوک، باهاش ازدواج کرد. مراسمشون تو ماه می ۲۰۱۲ توی پالو آلتو برگزار شد و حدود ۱۰۰ مهمون دعوت شده بودن. جالب اینجاست که مهمونا فکر می‌کردن برای جشن فارغ‌التحصیلی پریسیلا اومدن، اما وقتی رسیدن، دیدن که در واقع توی یه مراسم عروسی شرکت کردن.
پریسیلا یه پزشک متخصص کودکان و یه فعال خیریه است که حتی تونست مارک رو قانع کنه ۹۹٪ از سهام فیسبوک رو به بنیاد خیریه‌ی چان-زاکربرگ اهدا کنه!

جالب‌تر اینه که پریسیلا یکی از اولین افرادی بود که به فیسبوک پیوست؛ اون درست یک روز بعد از راه‌اندازی فیسبوک در سال ۲۰۰۴ عضو شد! تو سال ۲۰۱۰، وقتی هنوز دانشجوی پزشکی دانشگاه کالیفرنیا بود، مارک بهش پیشنهاد ازدواج داد. نکته‌ی خاص؟ مارک خودش حلقه‌ی نامزدی پریسیلا رو طراحی کرده بود! یه حلقه با یه سنگ یاقوت در مرکز و دو الماس کنارش که حدود ۲۵ هزار دلار قیمت داشت.

عقاید شخصی و نحوه مدیریت مارک زاکربرگ

مارک زاکربرگ معتقده که هر کسی که ارتباطات گسترده‌تری داشته باشه، قدرت بیشتری هم داره. حالا تصور کنید کسی مثل اون، صاحب دو تا از بزرگ‌ترین شبکه‌های اجتماعی دنیا و یکی از محبوب‌ترین پیام‌رسان‌ها باشه! توی دنیای امروز، داده از هر سلاحی قدرتمندتره، و وقتی که این حجم عظیم از اطلاعات در یکجا جمع بشه، تأثیرگذاری‌اش غیرقابل‌انکاره. به‌طوری که گفته می‌شه فیسبوک حتی روی انتخابات آمریکا هم تأثیر گذاشت. حالا فکر کنید که اطلاعات ۲.۷ میلیارد نفر تو دستای یه نفر باشه! این یعنی قدرت فیسبوک و زاکربرگ، شاید حتی از دولت آمریکا هم بیشتر باشه!

حضور کم‌رنگ زاکربرگ در شبکه‌های اجتماعی

با این‌که مارک امپراتوری شبکه‌های اجتماعی رو در اختیار داره، اما خودش خیلی علاقه‌ای به حضور پررنگ توی این فضاها نداره. اون اطلاعات شخصی و زندگی خصوصیش رو زیاد به اشتراک نمی‌ذاره و کمتر اهل سفره. اما اگه جایی بره، تمام هزینه‌هاش رو فیسبوک پرداخت می‌کنه. جالبه بدونید که توی سال ۲۰۱۷، فقط برای امنیت خودش در یک سفر، ۷ میلیون دلار هزینه شد!

برنامه کاری و سبک زندگی زاکربرگ

مارک، یه برنامه کاری مشخص داره؛ هفته‌ای ۶۰ ساعت کار می‌کنه، یعنی روزی حدود ۸ ساعت. در کنار کار، تناسب اندامش هم براش مهمه و هفته‌ای سه جلسه ورزش توی برنامه‌ش هست.

نکته جالب اینجاست که ۱۲ نفر فقط مسئول مدیریت حساب‌های کاربری مارک هستن و نظرات کاربران رو بررسی و پاسخ‌ها رو مدیریت می‌کنن. اون هم سعی می‌کنه زیاد درگیر تصمیم‌های غیرضروری نشه؛ برای همین همیشه لباس‌های ساده و یک‌شکل می‌پوشه و روی انتخاب غذا هم خیلی وسواس به خرج نمی‌ده، هر چی دم دستش باشه، همونو می‌خوره! 

ارتباطات و سرمایه‌گذاری‌ها

زاکربرگ با این‌که یکی از پولدارترین آدمای دنیاست، اما فردی متواضع و فروتن محسوب می‌شه. اون مرتب جلسات پرسش و پاسخ با مردم عادی برگزار می‌کنه و در عین حال، با رهبران و شخصیت‌های مشهور دنیا هم در ارتباطه.
اما این میلیاردر خلاق، بخشی از ثروتش رو هم صرف خرید ملک و املاک می‌کنه. وقتی یه خونه می‌خره، معمولاً سراغ خرید خونه‌های اطرافش هم می‌ره تا حریم خصوصیش رو بهتر حفظ کنه. امنیت هم براش فوق‌العاده مهمه! فقط توی سال ۲۰۲۰، حدود ۲۳ میلیون دلار برای تأمین امنیت خودش و خانوادش خرج کرد.

کارهای خیر مارک زاکربرگ

مارک زاکربرگ فقط یه کارآفرین موفق نیست، بلکه در کارهای خیریه هم حسابی دست و دل‌بازه. توی سال ۲۰۲۰، حدود ۴.۲ میلیون دلار برای یه برنامه شغلی در جزیره هاوایی کنار گذاشت و ۱ میلیون دلار هم برای مقابله با ویروس کرونا کمک کرد. اون و همسرش، پریسیلا چان، همیشه دنبال این هستن که کمک‌هاشون هدفمند و تأثیرگذار باشه.

این روحیه خیرخواهانه همیشه توی زندگی زاکربرگ بوده. سال ۲۰۱۰، برای حمایت از مدارس نیوجرسی، ۱۰۰ میلیون دلار اهدا کرد. حتی یه قدم فراتر رفت و تعهدنامه نیکوکاری رو امضا کرد؛ یعنی قول داد که ۵۰ درصد از کل ثروتش رو در طول زندگی‌اش به خیریه ببخشه. افرادی مثل بیل گیتس، وارن بافت و جورج لوکاس هم این تعهد رو پذیرفتن. فقط توی سال ۲۰۱۳، نزدیک به ۱ میلیارد دلار به بنیادهای خیریه کمک کرد و در سال ۲۰۱۴، مبلغ ۷۵ میلیون دلار به بیمارستان مرکزی سانفرانسیسکو اهدا کرد. حتی برای مبارزه با ویروس ابولا در غرب آفریقا هم ۲۵ میلیون دلار هزینه کرد.